TANRIÇA AYISIT

 

Yakut Türkü Kızlar, Yayık Kaldırma ya da Ayısıt Bayramı adı verilen özel mevsim döngüsü bayramlarında, "Kuğu" ya da "Ak Turna" gibi giyinirler. 

Baharı bu şekilde karşılarlar. 

Ayzıt şaman dualarında şöyle tarif edilir.

Başında ak gökten ak bir kalpak, 

çıplak omuzlarında ak gökten bir atkı, 

baldırına kadar siyah bir çizme. 

Bu şekilde bir kayaya yaslanarak uyumuştur veya ormanda dolaşmaktadır. 

Ayısıt Tanrıça Umay ana inancı ile bağlantılıdır. Yakutlar ona Ayısıt Altaylı’lar Umay adını verir. Gökyüzündeki arketipi dişil gezegen olan Venüs’tür. Tanrıça Ayısıt için Güneşin doğduğu ve Güneşin battığı yerdedir denir. Venüs sabah ve akşam yıldızı olarak bilinir. Yani Güneşin doğduğu ve battığı yerdedir. Türkler ona, Tan Çolpanı ve Akşam Çolpanı adını verir. Nuray Bilgili.

TASLAK ÇİZİMİNDE BÜYÜTME YÖNTEMLERİ

1-Bakarak veya İmgesel (hayalden) çizmek 

Obje, doğa, hayvan ve insanı model olarak kullanmak. Direk bakarak kullanmak ve hayalden (imgesel olarak çizmek) 

2- Kareleme (Grid) 

Kareleme veya Grid yöntemi. Bu yöntemde fotokopi ya da basılı foto genelde 1 Cm büyüklüğünde karelere bölünür. Büyüteceğimiz alana ise büyüklüğüne göre karelenir... HER iki kare de sayı olarak eşit olmak zorundadır... Sonra sol kenarlar yukarıdan dikey olarak numaralandırılır. Üst kenarlar da soldan sağa doğru numaralandırılır... Sonra da hangi kareden nasıl bir çizgi geçiyorsa çizilecek yüzeyde aynen çizilir... 

Alman ressam ve filozof Albertch Dürer'in bulduğu bir kareleme (ızgara) yöntemi... O yıllarda Tüm Avrupa'da sanatçılar arasında  yaygın olarak kullanılmıştır

Yukarıda gördüğünüz resim Van Gaogh tarafından arazide kullanılan bir düzenek tir... Bu eskiz çizimi de kendisine ait not defterinden ALINTIDIR. 

Yukarıdaki fotoğraf Antik Mısır'da M. Ö. Piramitlerde rölyef olarak işlenebilmesini kolaylaştırmak için kullanılan karaleme yöntemiyle duvara geçirilen bir insan figürünü görmektesiniz. 

Yukarıdaki görselde alıştırma kitabında öğrencinin kareleme yöntemiyle bir resmi büyütmeye çalışması gösteriliyor. 

3- Camera Obscura

İlk Camera Obskuranın nasıl bir şey olduğunu anlatan bir teknik çizim... 

Burada alttaki ve üstteki görsellerde boyutları küçültülmüş artık ayna ve mercekler devreye girerek olay daha da basitleştirilmiştir. 

 4- Camera Lucyda 

Yukarıda gördüğünüz Camera Lucida; Camer Obscura'dan esinlenilerek ayna ve mercekler yardımıyla görüntüyü yatay zemine yansıtan bir aygıttır... 

Not:Bu aletlerin şimdi, Google Play'de dijital uygulamaları da mevcut... 

5- Pantoğraf 

Yukarıda gördüğünüz aletin parelel bir kaç koldan oluştuğu görül ektedir. Büyütülecek resim üzerindeki kol ucundaki iğne resim üzerinde gezdikçe kalem takılı uç yazmaya başlıyor ancak büyüterek aktarmakta... 

6- Fotokopi (Karbon) 

Çağımızda çok daha gelişmişleri mevcut olan dijital teknolojide fotokopi büyütme olarak oldukça PRATİK bir teknik... 

Dijital ortamda olan bir görüntü yine dijital olarak baskı makinelerine aktarılıyor ve istenilen  üyüklükte ve renkte basılıyor... 

DAHA büyük ebatlarda bazılabilmesi için ozalit makinaları tercih edilmelidir. 

KAĞIDA baskı alınan görselin arkası kömür veya grafitlenir... Daha sonra çizilecek yüzeye bantlanır. Çizgilerin üstünden bir tükenmez kalemle gidildiğinde çizgilerin aşağıya çıktığı görülür... Taslak hazır. 

7- Fotokopi (Işıklı Masa) 

İstenilen büyüklükte bastırılan fotokopi alınır kağıda ters olarak bantlanır. KAĞIT üste gelecek şekilde pencereye veya ışıklı masaya konur; arkadan gelen aydınlık çizginin KAĞIT üstünde görünmesini sağlar... Görünen çizgi hafifçe çizilir... 

8- Bilgisayar veya TV ekranından aydıngere veya ince kağıda kopya 

9-Oran-Orantı Pergeli (Divider Proportional) 

Bu alet Mark Carder tarafından ahşaptan yapılmıştır ama günümüzde çeşitli firmalar tarafından çeşitli materyaller kullanılarak daha da işlevsel hale getirildi... Küçük açı ile çizilecek ve büyütülecek resim ölçülüyor, açı sabitlenip  karşı geniş uç ile işaretleniyor... Canlı modelde yaptığımız kalemle oran orantı hareketini burada divider uçları ile yapıyoruz. 

10- Episkop/Epidiaskop 

Episkop, alttaki camlı bölmeye büyütülecek resim kart olarak konur ışık, ayna ve mercekler aracılığı ile karşıya yansıtılır... Ayarlar objektif ve mesafe ile ayarlanır... Gerekli netlik ve büyütme tamamlandıktan sonra yansıtılan yüzeye çizilecek malzeme sabitlenir ve çilir. 

11- Tepegöz (Cyclops/overhead) 

Yukarıdaki modelde Tepegöz ün mercekli ve aynalı tepesi bir de Aşağıda camlı alttan ışık yanan kısmı var... Aşağı kısma, film, aydinger ve şeffaf malzeme üzerinde olan çizim Vey resimleri yansıtır... Büyütme ve küçültme işlemi mesafeyi ileri geri götürerek yapılır... 

12-Projeksiyon

PROJEKSİYON sistemi en pratik taslak çıkarma yöntemidir... Günümüzde çok değişik PROJEKSİYON aletleri mevcuttur. Şimdi bazı cep telefonlarında bile projeksiyon özelliği mevcuttur... Cep telefonu büyüklüğünde bile Led PROJEKSİYON lar üretilmiş... Wi-Fi li olanları hatta ŞARJLI Led PROJEKSİYON'lar bile var...

Görüntü dijital ortamdan, bilgisayardan, veya USB yardımıyla aktarılıyor... 

Günümüzde cep telefonlarına uyumlu çift taraflı Flashdiskler olduğu gibi OTG uçlar ve kablolar da mevcuttur. .. 

Alacağınız PROJEKSİYON un LED lambalı olmasını tavsiye ederim... DİĞER özellikleri size bırakıyorum... 

Ben yukarıdaki MİNİ Led PROJEKSİYON'u

2. El olarak 150 TL ye aldım... Gayette memnunum...  

Görseller sanal ortamdan ALINTIDIR. 

SELVİ BOYLUM AL YAZMALIM' IN BABASI CENGİZ AYTMATOV'UN HÜZÜNLÜ HİKAYESİ ATA-BEYT(BABA MEZARI)

Resimde: Cengiz AYTMATOV, babası TÖREKUL, annesi NAGİMA ve kardeşi İLGİZ ile (1932)

Tatar Türk’ü Nagima ve Kırgız Türk’ü Törekul çifti evliliklerinin ilk günlerinde birbirlerine bir söz vermişti: İlk çocukları erkek olursa ona Cengiz Han’ın adını vereceklerdi. 1937 yılında 137 Türkçü Kırgız aydını Sovyet rejimine karşı çıktıkları için tutuklanmış, Bişkek yakınlarındaki bir tuğla ocağına götürülmüş ve orada kurşuna dizilerek bir çukura gömülmüşlerdir. 56 yıl boyunca şehitlerin yakınları nereye götürüldüklerini, yaşayıp yaşamadıklarını bilemeden bu 137 Türkçü aydının geri dönmelerini beklemişlerdir. Bekleyenler arasında Kırgız Türklerinin büyük yazarı Cengiz Aytmatov da vardır. Babası Törekul, Türk milliyetçiliği yapmakla suçlanıp, kurşuna dizildiğinde Cengiz daha 9 yaşındaydı. 10 yaşına geldiğinde büyük bir adam gibi çalışıp evine bakıyordu. 14 yaşında, köyündeki tüm erkekler cepheye çağrıldığı için Cengiz artık köyün de en büyük erkeğiydi. Yaşından büyük sorumlulukları olmuştu. Köyün tüm kadınlarının, çocuklarının sorumluluğu onun sırtındaydı. Annesinin, yaşlı ninesinin, kız ve erkek kardeşlerinin yükünü o taşıyordu. 1937’deki bu soykırımın tek tanığı tuğla ocağının bekçisi Hıdır Aliyev’di. Tanık olduklarını uzun yıllar kimseye anlatamamış, ölüm döşeğindeyken kızına: ‘‘Eğer zaman ve şartlar uygun olursa herkes bilsin. Tuğla ocağında çok büyük olaylar oldu. Zamanı gelince herkes bilsin” diyerek tüm gördüklerini anlatmış, zamanı gelince herkesin bilmesini vasiyet etmişti… 1991 yılında Kırgızistan bağımsızlığına kavuşunca bu sır bekçinin kızı Babüyra Kadiraliyeva tarafından, kurulan ilk Kırgız Hükümeti’ne iletilmiş, hükümet başkanı Askar Akayev kazı yapılması için gerekli izni ve kararı çıkarmıştır. Yaşamı zorluklarla geçen Cengiz Aytmatov yıllarca babasını aramıştı. Onun hayatının tek amacı babası Törekul’u bulmaktı. Sonunda buldu da… Babası Törekul Aytmatov’un şehit edilmesinden tam 56 yıl sonra Çoñ-Taş’tan çıkarılan kemiklere sarılarak: “Baba, 50 yıldır seni arıyorum, neredeydin…” diyerek hıçkırıklara boğulmuştu. Cengiz Aytmatov, babasından sadece “Toprak Ana”da söz etmiş, kitabında ona şu satırlarla yer vermişti: “Baba, sana mezar yapamadım, senin nerede gömülü olduğunu bile bilmiyorum. Bu eserimi sana, babam Törekul Aytmatov’a armağan ediyorum.” Ata-Beyt ‘‘baba mezarı’’ demektir. Bugün Cengiz Aytmatov babası Törekul Aytmatov ve şehit edilen diğer Kırgız Türk aydınları ile beraber Ata-Beyt mezarında birlikte yatmaktadır. Türklük uğrunda, ulus, yurt, bayrak, töre uğrunda mücadele edip, can veren kahramanlarımızın aziz ruhları şad, mekanları Cennet olsun…